DORU VAŞAK (Lynx rufus)

«Doru vaşak» veya öbür adıyla «kısa kuyruklu yaban kedisi», Kanada vaşağı'na çok benzer, fakat ondan ufaktır. Bu hayvanın kahverengi kürkü daha koyu benek ve çizgilerle belirsiz şekilde işaretlenmiştir, Ayakları da Kanada vaşağı'nınkinden daha normaldir. Güney Kanada'dan Meksika'ya kadar uzanan yurdu Kanada vaşağı'nmki kadar kuzeyde değildir.
Doru vaşakların yırtıcılık şöhretleri gerçeğe dayanmaz. Zaten daha fazla fareler, sıçanlar, tavşanlar ve
yılanlarla karınlarını doyurur ve insana saldırmazlar. Bazen evcil sürü hayvanlarıyla kümes hayvanlarına dadandıkları da olur.
Doru vaşak avı Birleşik Amerikanın güney doğusunun gözde sporlarındandır. Fakat hayvan kolay kolay ele geçmez, köpekleri bazen saatlerce arkasından koşturur. Artık kaçamadığı zaman köpeklere pençele rini sallar. Köpekler sonunda hakkından gelirlerse de, kendileri de bu arada epey tırmık ve yara alırlar.
Doru vaşaklar'ın çoğunun belli bir çiftleşme mevsimi yoktur. Anne bîr mağarada, sık çalıların arasında veya oyuk bir kütüğün içindeki ininde ikiden dörde kadar yavru doğurur.

Bir doru vaşak annenin keskin zekâsı:

Amerika'nın Batı Virginia eyaletinde yaşayan bir adam balıktan dönerken çalıların arasından bir doru vaşak anne ile yavrularının çıktığını görmüştü. Doru vaşak yavrularına ders öğretir görünürken, içlerinden birini birden ensesindeki gevşek deriden kavrayarak o yakınlardaki bir ağacın çatal yerine bırakıverdi. Şaşkın yavruyu oraya bırakır bırakmaz da öbürünü kapmak üzere hızla geri döndü.
Doru vaşak anne ikinci yavrusunu da ağaca çıkardığı sırada, bir erkek yaban domuzu, arkasında dişisi ve yavruları olduğu halde çalıların  arasından fırladı. Doru vaşak 3 metre yükseğe tırmanmaya henüz akit bulamadan, yaban domuzu ğacm dibinde hırsla tepinmeye başlamıştı.
Doru vaşak bunun üzerine yavrularını emin bir yükseklikte bırakarak harekete geçti. Yaban domuzuyla boğusacakmış gibi ağacın alt dallarına doğru inişe geçti.
Fakat akıllı vaşağın yaban domuzuyla çatışmaya niyeti yoktu. Canavarın   ağaçtan  biraz  uzaklaştığı  bir
anı seçerek, küçük domuzlardan birinin üzerine sıçradı ve uzun bacaklarının  bütün hızıyla tabanları yağladı. Böylece doru vaşak önde, ağandan köpükler saçan yaban domuzu arkada olduğu halde, kütüklerin ve kayaların üzerinde bir kovalamacadır başladı.
Yol yüksek bir kayanın başında son buluyordu. Doru vaşak yaban domuzu yavrusunu burada bırakarak emniyetli bir yere sıçradı. Yeteri kadar bekledikten sonra da ağaca döndü, yavrularını aldı ve onlarla birlikte ormanın yolunu tuttu.
Bu doru vaşakın yaban domuzunu yavrularından uzaklaştırmak için baş vurduğu metot, üstün bir öngörünün sonucuydu. Kendi de bir ana olduğu için, hiddetli yaban domuzunun, yavrusunun acı çığlıklarını duymamazlıktan gelemeyeceğini, böylece kendi yavrularının kurtulacağını çok iyi biliyordu.