MUNÇAK veya HAVLAYAN GEYİK

MUNÇAK» veya öbür adıyla «havlayan geyik» (Muntiacus), yerine göre «orman koyunu», «kızıl domuz geyik» gibi isimlerle de tanınır. Aşağı yukarı misk geyiği iriliğinde ufak bir hayvandır. Garip bir özelliği onu öbür geyiklerden ayırır: Erkek munçak'ların üst köpek dişleri ağzın dışına uzanır. Bu geyik çekingen ve ürkek olmakla beraber, kendini köpeklere, ve başka tabiî düşmanlarına karşı savunurken bu uzun ve iyî gelişmiş köpek dişlerinden iyi yararlanır.
Bu köpek dişlerinin çeneye sıkı sıkıya raptedilmemiş olmaları ve munçak'ın onları dilediği gibi hareket ettirebilmesi ilginçtir. Bazı uzmanlar, bu tip birkaç geyiğin koşarken çıkardıkları garip takırtının dişleri tarafından vücuda getirildiğine inanırlar.
Munçak avı Güney Asya'da rağbette olan bir spordur. Bu geyiğin eti de lezzetli sayılır. Munçak arkadaş canlısı bir hayvan değilse de, bir yerde yiyeceğin bolluğu birkaç tanesini bir araya toplayabilir. Fakat bu geyikler ağaçların ve çalıların siperinden pek çıkmadıklarından vurulmaları kolay değildir.
Munçak avının mevsimi kıştır. Yerliler çalılık bir bölgenin bir yanma dizilirler, köpekler de öbür yandan çalıların içine salıverilerek, munçak'ları avcıların tarafına sürerler. Fakat avcı tetikte olmazsa, munçak gene kaçıp kurtulmanın yolunu bulur. Bu geyikler koşarken başlarını ve boyunlarını eğerler. Yürüyüşleri de  çirkindir.
Munçak'm «havlayan geyik» adı, köpeğinki gibi keskin havlayışından ileri gelir. Bu çağırışını sabah erken veya akşam, bazen de karanlık bastırdıktan sonra sık sık tekrarlar. Munçak iriliğinde bir hayvana göre hayli gürültülü olan bu havlayış, bir çiftleşme çağırışı veya alarm sinyalidir.
Kuzey Hindistan'da bu geyiklerin çiftleşme mevsimi ocak veya şubattır. Tek yavru altı ay sonra dünyaya gelir. Bazen ikizler de görülür. Yavrular benekli olarak dünyaya gelirler ve ertesi yıla kadar öyle kalırlar.
Munçak'm 13 -15 santim uzunluğundaki çift çatallı boynuzları, başın tepesindeki tüyle kaplı yüksek ve sütunumsu kaidelerden çıkarlar. Erkek munçak'm boynuzları mayıs ayında düşer, yeni takım ise ağustosta hazırdır. Bu geyiğin, gerçekten uzun olan ve daha da uzatabildiği bir dili vardır. Bununla yüzünün bütününü  yalıyabilir.
Munçak'm rengi kestane ile koyu sarı veya maun kızılı arasında oynar. Omuz hizasında ortalama boyu en çok 60 santimdir, baş ve vücut uzunluğu da en çok 90 santime erişir. Ağırlığı yaklaşık olarak 15 kilodur.