KEMİRGEN GAGALILAR

GÜZEL ZARİF VE ÜRKEK KUŞLAR

KEMİRGEN - GAGALILAR» veya dünya dillerinde daha çok rastlanan adlarıyle «trogon» lar, lâl, turuncu, yeşil, altın ve mor renkleriyle dünyanın en güzel kuşları arasında yer alırlar. Parlak kıyafetli erkek trogon bazen süslü tüylerle daha da gösterişli bir hal almasına karşılık, dişi trogon kahverengiye veya griye bürünmüş bulunur. Bazı dişilerde erkeğin renklerinin bazı izleri dikkati çeker.
Trogon'lar ne yazık ki pek gürbüz değillerdir. Tüyleri fazlasıyle yumuşaktır ve kolay düşer. Derileri de son derece naziktir. Öyle ki kuş uzmanları, bu kuşun ölüsünü otla doldurarak hazırlanmanın çok usta bir el istediğinde fikir birliğine varmışlardır. En ufak bir çekiştirme, bu kuşun derisinin ıslanan incecik bir kâğıt gibi yırtılmasına yeter. Trogonların bacakları da kuvvetsizdir.
Trogoniarın yakın akrabası yoktur. Coğrafî bakımdan ıssız köşelerde barınan bu kuşlar, belirli bir değişmeye uğramamışlardır. Afrika, Hindistan, Malaya ve Amerika'nın tropikal kuşaklarında yaşarlar. Otuz dört bilinen türleri, kemirgen - gagalılar (Trogoniformes) alttakımını meydana getirir. Fransa'da bir trogon fosilinin keşfi, bu kuşların eskiden, bugüne kıyasla daha geniş alanlara  yayıldıklarını gösterir.
Bu kuşlara «kemirgen - gagalı» takım adının verilmesinin bir sebebi
kısa ve kuvvetli gagalarının kenarlarının dişli oluşudur. Kanatları kısa, kuyrukları uzun olur.
Trogen'lar ormanların derinlerinde ve kıyılarında yaşayan oldukça sessiz kuşlardır. Çoğunlukla çift olarak görünürler. Uçarken yakaladıkları böceklerle beslenir ve bu besinlerini ayrıca meyvalarla desteklerler. Ses çıkaracakları tutunca, yükseklerdeki tüneklerinden gitgide alçalan tonlar salıverirler. Bu arada kuyrukları da silkintili şekilde oynar. Çoğu türlerin uzun zaman kıpırdamadan oturmak huyu, bulunmalarını zorlaştırır. Çeşitli gerçek trogon türlerinin  uzunluğu  20-30  sm.  dir.
Tabiat bilginleri Panama'nın Kanal bölgesinde «Massena trogonu» nu (Trogon massena) tetkik etmek fırsatını bulmuşlardır. Bir dişi ile erkeği, orman kıyısının göle bakan bir köşesinde bir palmiyenin 6 metre yükseğine yapılmış bir termit yuvasının yanında bir oyuk kazmak suretiyle yuva yapmaktaydılar. Tıpkı ağaçkakan gibi termit yuvasına yapışmışlar, gagalarını bunun duvarına çekiç gibi indiriyorlar, arada bir durarak başlarına ve gözlerine yapışan termit kurtçuklarım düşürüyorlardı. Birçok trogon'lar da çürüyen ağaçlarda kendi kazdıkları veya devir aldıkları oyuklarda yuva yaparlar. Dişi trogon 2-4 beyaz, açık mavi veya açık yeşil yumurta yumurtlar. Yavrular çıplak olarak yumurtadan  çıkarlar.