|
|
İKİ KANATLILAR
SİNEKLER SİVRİSİNEKLER VE AKRABALARI
Çeşitli sinekler ve sivrisinekler tetkik edilecek olursa, ortak bir özelliklerinin bulunduğu derhal göze çarpar: Hepsinin yalnız bir tek çift kanadı vardır. Bütün öbür böceklerin ya hiç kanadı yoktur, ya da kanatları iki çifttir. İkikanatlılar'da (Oiptera) ikinci kanat çifti ne olmuştur acaba? Kanatlarının kaidesinin hemen arkasında, ince sapların üzerine binmiş bir çift küçük yumru bulunur. Bu garip yapıtlara «halter» denilir. İkinci kanat çiftinin bulunmakhğı gereken yerde bulunduklarına ve sinekler uçtuğu zaman titrediklerine göre, değişmeye uğramış kanatlar olmaları muhtemeldir. İkikanatlılar'ın bir başka ilginç özellikleri, kafalarının en büyük kısmını kaplayan bir çift petek gözleridir. Kafalarının tepesinde ayrıca üç nokta göz bulunur. İkikanatlüar, sıvı halindeki yiyeceklerini bir hortum aracıyle emerler. Bu hortum bazı türlerde, kanlarını emmek üzere başka hayvanları sokmaya yarar. Dişi ikikanatlı'mn arka ucunda genellikle bir yumurtlama borusu bulunur. Beş bölütlü ayaklarının ucunda iki çengel, bunun altında ise tabana benzer iki yapışkan parça bulunur. Bu vantuzların önemi, ev sinekleri'nin, tutanaksız, dümdüz yüzeylerde veya tavanlarda tıpkı pürüzlü bir yüzeyin üzerinde imiş gibi rahat ve kolay yürüyebilmelerinden belli olur. İkikanatlılar'ın sivrisineğimsi türlerinin serbest hareketli kafalarının önünde bir çift çok bölütlü ve çoğunlukla uzun duyarga yer alır. Sineklerde aksine duyargalar çok kere kısadır ve üçer bölütten meydana gelir. Fakat ikikanatlüar, bu ayrılıkların dışında genellikle birbirinden az farklı ailelerden meydana gelir. Örneğin, hepsinin larvaları bölütlü ayaklardan yoksun ve sürünerek ilerleyen kurdumsu yaratıklardır. Buna karşılık, larvaların pupa oluş tarzları, ikikanatlılar'ın iki büyük gruba bölünmeleriyle sonuçlanır. Birinci grupta, içinde pupa vücut bulur bulmaz, larvanın derisi sırtında «T» harfi şeklinde yarılır. Bunlar, meselâ sivrisineklerMe, suda yüzebilen, fakat çoğunlukla dipte hareketsiz duran mumyamsı pupalardır. İkinci grupta, olgun larvanın derisi yükselip sertleşerek bir nevi küçük fıçı meydana getirir. Pupa, kanatlı bir sinek olur olmaz bunun ön ucunda daire yuvarlaklığında bir kapak kaldırır ve buradan açığa çıkar. İkikanatlılar tür bakımından pulkanatlılar veya kınkanatlılar kadar kalabalık değillerdir. Bununla beraber, bugüne kadar 73,000 türleri tesbit edilmiş olup, bu sayı, keşfedilen yeni türlerle her gün biraz daha kabarmaktadır. |
78-2057 |
| Iki Kanatlilar |
| Turna Sinekleri |
| Turna Sinegi Turleri |
| Guve Sinekleri |
| Tatarcik |
| Sivrisinekler |
| Ev Sivrisinegi |
| Lekeli Sitma Sivrisinegi |
| Hayalet Sinekler |
| Ufak Fakat Onemli Titrer Sinekler |
|
|
|