BAZI TATLI SU BİRGÖZELİLERİ ÖGLENA (Euglena)

Çok defa yol kenarındaki bir su birikintisinin, ya da küçük bir havuzun üzerinde yeşil bir renk görürsünüz. Bu sudan bir damla alır da mikroskop altında incelerseniz, başka birçok şeylerin yanısıra »yeşil oglena» (euglena viridis) denen bir birgözeli örneğini görebilirsiniz. Yeşil öglena, amip'e benze mez. Rengi yeşildir. Bir tarafında saç teli gibi uzantılar vardır. Saça benzeyen bu uzantıya kamçı (fîagellum) denir. Öglena, bu küçük kamçıyı ileri geri oynatarak suda yer değiştirir.
Öglena'nın kamçısının bulunduğu tarafın hemen altında nokta yahut benek (stigma) adı verilen kırmızı bir leke vardır. Bunun ışığa karşı hassas bir organ olduğu, bir bakıma en ilkel bir göz şekli olduğu sanılmaktadır.
Bu hayvancığın yeşil renginde en büyük payı olan gey klorofildir. Zaten tıpkı bir bitki gibi sudaki karbon diyoksidi ayrıştırabüir. Öte yandan kamçısı vasıtasıyle besinini, ağız vazifesi gören bir açıklığa doğru getirmek gibi tam anlamıyle hayvan özelliği gösteren bir karakteri de vardır.